Oorlogs- en klimaatdreigingen zijn een onvermijdelijk gevolg van afhankelijkheid van fossiele brandstoffen. Een realistische vredes-gerichte defensie vraagt dan ook het drastisch terugdringen van het meest irrationele verbruik van energie. Als voorbeeld onderzochten we de mogelijkheid om het verbruik van kerozine -het meest energie-rijke derivaat van de felbevochten aardolie- met 60% te verminderen. Kerosine neemt slechts zo'n 10% van het petroleum-energieverbruik in, maar scoort opvallend hoog gegeven hoeveel mensen er überhaupt niet mee vliegen. In België bedroeg het jaarverbruik in 2023 zo'n 37,18 duizend vaten per dag wat neerkomt op ~34 TWh, ofwel 9% van het Belgische petroleumtotaal in àlle sectoren. ( TheGlobalEconomy.com)
Analyse: Wie gebruikt de kerosine?
Terwijl deze winter in Oekraïne honderdduizenden mensen bij temperaturen diep onder nul thuis in de kou zaten, verlieten andere Europeanen nog massaal hun goed-verwarmde huizen op zoek naar zonniger oorden. Uiteraard zijn er nog heel wat andere redenen waarom we de wonderbaarlijke energie van kerozine denken nodig te hebben. Uit bovenstaande cijfers blijkt wel dat deze behoefte, of in elk geval het eigenlijk verbruik van kerozine, erg ongelijk verdeeld is over de bevolking.
Een rechtvaardig transitieplan zorgt dus best niet alleen voor een vermindering maar ook voor een herverdeling van het 'redelijk' gebruik van vliegtuig-reizen. Hieronder deden we, i.s.m. Claude, een denkoefening. We zochten naar een combinatie van maatregelen die de defensie van Vlaanderen en Europa op het vlak van energie-onafhankelijkheid zou kunnen versterken door een vermindering van 60% van het verbruik van kerozine.
Denkoefening: een rechtvaardig transitieplan
Het moge duidelijk zijn dat deze cijfers voor bijstelling vatbaar zijn, en dat nog vele randvoorwaarden en effecten dienen meegenomen te worden. Maatregel 1 moet bijvoorbeeld voldoende mogelijkheden voorzien voor ongelijk reële uitzonderlijke reisbehoeften om zakelijke of familiale redenen. In de praktijk worden zulke systemen doorgaans gecombineerd met overdraagbare rechten of uitzonderingen.. Maar deze oefening geeft alvast aan wat mogelijk is in de richting van een meer onafhankelijk Vlaanderen en Europa op het vlak van één specifieke fossiele brandstof. Het is een richting waarbij vliegtuigreizen niet uitgesloten wordt, maar waar grote verbruikers niet langer vrijgesteld worden van de verantwoordelijkheid voor het gewicht dat zij op onze energie-onafhankelijkheid, de wereldvrede en klimaatveiligheid leggen.
Reacties